Podcast

|

( 12 )

فقه شخص حقوقی
شخصیت حقوقی
فقه شخص اعتباری

Podcast introduction

|

User comments

 استاد شب زنده دار در این درس ابتدا به آیات سوره مبارکه مؤمنون اشاره کردند که خدای متعال در مورد اهل جهنم می‌فرماید اینها وقتی گرفتار عذاب شدند تقصیر را گردن شقاوت و ضلالت خود می‌اندازند و درخواست خروج از آتش را می‌کنند اما خداوند می‌فرماید اخسؤوا فیها و لا تکلمون چون در دنیا بندگان مؤمنی که دائم می‌گفتند ربنا آمنا فاغفر لنا و ارحمنا را به استهزا گرفته و مسخره می‌کردید. سپس استاد فرمودند که امروز هم کسانی که به ستون‌های انقلاب و رهبری معظم بی‌ادبانه وقیحانه جسارت و تمسخر می‌کنند مصداق همین آیات هستند و جهنمی خواهند بود. استاد دعا کردند که خدای متعال عمر با برکت و طولانی به رهبری معظم بدهد تا پرچم انقلاب را به دست حضرت بقیة الله ارواحنا فداه بسپارد. در ادامه بحث فقهی فرمودند اشکال ثانی این بود که شخصیت‌های اعتباری امروز ساخته دولتها و مجالس‌اند و عقلائی نیستند، پس نمی‌توان آن‌ها را ذیل ارتکاز عقلائی و امضای شارع آورد. استاد پاسخ دادند که منافاتی ندارد چیزی هم عقلائی باشد و هم دولتی یا قانونی؛ مثل نکاح که در اقوام مختلف اشکال مختلفی دارد ولی همه عقلائی محسوب می‌شوند. بنابراین اگر جمعی برای سامان امورشان راهی را انتخاب کردند همان شخصیت محقق می‌شود و معاملات با او صحیح است، هرچند ما خودمان آن شیوه را نپسندیم. سپس توضیح دادند که اگر دولت‌ها شرطی برای رسمیت یا نفوذ معاملات بگذارند این دو مقام است: یک وقت اصل وجود شخصیت است که به قوت خود باقی است، یک وقت نفوذ معاملات است که مشروط به رعایت آن شروط می‌شود، مثل اذن پدر در نکاح باکره یا عدم نفوذ تصرفات طفل. پس هم می‌شود گفت شخصیت اعتباری موجود است ولو دولت آن را نپذیرد، اما برای نفوذ برخی تصرفات نیازمند رعایت شرایطی است. در نهایت فرمودند که عقلاء در تصرفات مشروع فرقی میان اشخاص حقیقی و اعتباری نمی‌گذارند و اگر معاملات شرکت‌ها مانند بیع، شراء یا اقتراض مشروع باشد آن را صحیح و نافذ می‌دانند. حتی اگر کسی ادعا کند تحقق شخصیت اعتباری منوط به پذیرش دولت است باز هم چون این امر عقلائی است، شارع با امضای ارتکاز عقلاء آن را پذیرفته است. بنابراین چه بگوییم پذیرش دولت مقوّم تحقق است و چه بگوییم صرفاً شرط نفوذ معاملات است، در هر دو صورت منافاتی با عقلائی بودن و در نتیجه با امضای شارع ندارد.

Related lessons