معرفی کتاب
|
دیدگاه کاربران
استاد سید احمد خاتمی در این جلسه به بررسی مسائل مستحدثه تغییر جنسیت و احکام ارث میان افرادی که جنسیت خود را تغییر دادهاند پرداختهاند.
ایشان با طرح سه نظریه در خصوص ارثبری زن و شوهری که تغییر جنسیت دادهاند، ابتدا نظریه سوم که هیچیک را وارث نمیداند به دلیل عدم صدق عناوین «اب» و «ام» بر آنها، نادرست دانسته و استدلال کردهاند که به هر حال ارث از این دو بیرون نیست و فرض اینکه اب و ام هستند و گفته شود هیچیک ارث نمیبرند و وارث حاکم است، متیقن خلاف واقع عمل شده است. استاد خاتمی با استناد به اینکه در ادله شرعی عنوان «والدین» به کار رفته نه «اب و ام»، معتقد هستند عناوین والدین شامل این افراد نیز میشود و از این رو روایتی از امام صادق(ع) را که چهار گروه (والدان، زوج، زوجة) از ضرر در میراث مصون هستند را تفسیر کرده و سندهای آن را با توجه به اعتماد به راویان حتی با نقاط ضعف گذشته، معتبر دانستهاند.
بخش اصلی تحلیل استاد بر این محور استوار است که ملاک ارثبری، «اقربیت» به متوفی است، نه صرفاً عنوان پدری یا مادری. ایشان با استناد به آیه شریفه «لِلرِّجَالِ نَصِیبٌ مِمَّا تَرَكَ الْوَالِدَانِ وَالْأَقْرَبُونَ»، بیان میکنند که قرآن ملاک را اقربین میداند و در تغییر جنسیت، عناوین مذکر و مؤنث به افراد جدید صدق میکند. همچنین با ذکر روایاتی از امام رضا(ع) و امام هادی(ع) که در آنها ارث به نوه پسر که دختر است با توجه به نزدیکی نسبی داده شده، نشان میدهند که در فقه شیعه معیار اصلی برای تقسیم میراث، میزان قرابت به متوفی است. بنابراین، در تغییر جنسیت نیز هر یک از طرفین که بالفعل اقرب باشند، مستحق ارث خواهند بود و عناوین جنسیتی پس از تغییر، ملاک حکم قرار میگیرند.