شخص اعتباری، بخش 1، 65
استاد: محمدمهدی شب زنده دار
1401.12.01
معرفی پادکست
|
دیدگاه کاربران
استاد شب زنده دار در این درس به نظریه ثانیه پرداختند و توضیح دادند که این نظریه میگوید در مواردی که شخص اعتباری منطبق بر یک مصداق حقیقی و طبیعی است مانند عنوان امام یا عنوان دولت، تمام آثار شخص اعتباری مترتب است؛ یعنی میتواند مالک شود، معامله انجام دهد، هبه یا وقف دریافت کند و قرض دهد یا بگیرد. اما در مواردی که منطبق بر شخص حقیقی نیست مانند مسجد، فقط به اندازهای آثار مترتب میشود که دلیل داشته باشیم و مازاد بر آن قابل اثبات نیست. برای رفع این نقصان، استاد توضیح دادند که میتوان با تمسک به ادله وقف، مالکیت و بخشی از حقوق شخص اعتباری را برای مؤسسات و شرکتها ثابت کرد، زیرا وقف بر امور خیری شامل آنها میشود و ارتکاز عقلا نیز نشان میدهد بین حقوق تفکیکی وجود ندارد. به این ترتیب هر جا که ادله وقف شامل شود، سایر حقوق نیز ثابت میشود. استاد سپس مثالهایی از شرکتها و مؤسسات قانونی ارائه دادند و بیان کردند که حتی اگر شخصیت اعتباری به طور شرعی پذیرفته نشود، با فرض وقف برای آنها بخشی از شؤون شخصیت اعتباری ثابت میشود، یعنی مالکیت مال موقوفه و تصرف در آن در مصالح خودشان. این استدلال به شخصیتهای اعتباری گستردهتر مانند صندوقها، بانکها و شرکتهای مختلف نیز تعمیم مییابد و نتیجه این است که هر جا وقف بر امور خیری ممکن باشد، مالکیت و سایر حقوق ناشی از آن قابل تحقق است، اما در مواردی که شخص اعتباری بر شخص طبیعی منطبق نیست، فقط آن مقداری که به دلیل ثابت شده است، قابل اثبات است و حقوقی مانند قرض دادن، هبه یا معامله صرفاً بر اساس دلیل محقق میشوند و نه به طور کامل. استاد در نهایت تأکید کردند که این مباحث شامل تمام شخصیتهای اعتباری متداول در علم حقوق و قانون میشود و حد نصاب آن رعایت امور خیری است.